Historia rynku Forex czyli skąd wziął się handel walutą

walutyNazwa Forex, co jest chyba znaną rzeczą dla czytających ten artykuł, pochodzi od angielskiego zwrotu foreign exchange, co oznacza po prostu wymianę międzynarodową. Dokładniej rzecz ujmując, chodzi o międzynarodowy rynek wymiany walutowej, na którym skupuje lub sprzedaje się waluty jednego państwa za walutę innego kraju.

 

Forex jest największą tego typu giełdą na światowym rynku finansowym – co do tego nie ma żadnych wątpliwości. O ogromnie tego przedsięwzięcia niech świadczą sumy, jakimi obraca się na rynku – dzienny obrót wynosi astronomiczną kwotę około 5 bilionów dolarów. Co ciekawe, Forex jest rynkiem pozagiełdowym, czyli nie posiada siedziby, w której przeprowadzanoby transakcje kupna i sprzedaży waluty. Zamiast tego, wszystkie interesy pomiędzy uczestnikami rynku (bankami, firmami, brokerami walutowymi, inwestorami indywidualnymi) realizowane są za sprawą sieci Internet oraz telefonów. Sprawia to, że ruch transakcyjny nie jest scentralizowany przez jakąkolwiek giełdę.

 

Rynek ten otwarty jest całą dobę przez cały tydzień z wyłączeniem soboty i niedzieli. Ruch zaczyna się w momencie otwarcie giełdy w Sydney w poniedziałkowy poranek a kończy się wraz z zamknięciem giełdy w Nowym Jorku w piątkowe popołudnie. Oczywiście pojawienie się Forexa nie nastąpiło dnia na dzień, a cały biznes polegający na handlu walutą posiada swoje korzenie już w czasach biblijnych. W Talmudzie opisany jest handel walutą, za którą pobieraną odpowiednią opłatę. Ale kiedy tak naprawdę rozpoczęła się historia, która doprowadziła do powstania rynku Forex?

 

System walutowy z Bretton Woods

 

Aby odpowiedzieć na to pytanie należy cofnąć się do roku 1876, kiedy to wprowadzono system waluty złotej. Polegał o na tym, iż rząd w poszczególnym państwie gwarantował, że całkowita ilość waluty papierowej wprowadzonej w obieg posiada pokrycie w posiadanym złocie. Każdy kraj zatem ograniczany był we wprowadzaniu gotówki do obrotu przez ilość posiadanego złota w rezerwach. Zapewniało to stabilizacje waluty oraz zapobiegało sztucznej kreacji pieniądza i ogromnym długom publicznym.

 

Taki stan utrzymywał się do II Wojny Światowej, a konkretnie do Konferencji w Bretton Woods (1944r) zorganizowanej z inicjatywy ówczesnego prezydenta F.D. Roosevelta. Jakie były powody zwołania konferencji i zmiany systemu, który funkcjonował od 70 lat? Przyczyn jest wiele – chęć uniknięcia powtórzenia Wielkiego Kryzysu, ustabilizowanie sytuacji ekonomicznej państw, ale przede wszystkim zatrzymanie niepożądanych skutków przestarzałego systemu waluty złotej. Efektem tych rozmów było powiązanie narodowych walut z dolarem amerykańskim, a samego dolara ze złotem w skali 35 dolarów za uncję złota.

 

Powstał również Bank Światowy oraz Międzynarodowy Fundusz Walutowy. Konferencja miała stworzyć stabilny system monetarny, poprzez wyeliminowanie wielkich ruchów walut pomiędzy krajami. Wartość walut państw uczestniczących w konferencji miała być utrzymywana w dosyć niedużej różnicy wobec dolara i ewentualnie w razie potrzeby wobec ceny złota. Sygnatariusze porozumienia nie mogli również dewaluować swoje waluty, aby czerpać zysk z handlu zagranicznego.

 

Uwolnienie waluty i początek rynku walutowego

Wielka odbudowa Europy, jaka nastała po zakończonej II Wojnie Światowej sprawiła, że ustalenia z Bretton Woods szybko zaczęły być nieaktualne. Wynikający z wielkich ruchów gospodarczych międzynarodowy przepływ kapitału szybko ukazał błędy w wypracowanym porozumieniu. Kres tego systemu przypada na lata 70 minionego wieku. W roku 1971 ówczesny prezydent Stanów Zjednoczonych Richard Nixon postanowił definitywnie zawiesić wymienialność dolara na złoto. Ostatecznie system Bretton Woods załamał się w 1973 r. w momencie dewaluacji dolara i wprowadzeniu kursu płynnego. Nowe zasady uchwalone w kwietniu 1976 roku, które wprowadzono dwa lata później całkowicie zakończyły funkcjonowanie systemu z Bretton Woods.

 

Od tego momentu kursy walut przestały być zależne od cen złota i to popyt i podaż decydowały przede wszystkim o ich wartości. To właśnie w tym czasie zaczęła się kształtować wymiana walut jaką znamy obecnie. Na samym początku oczywiście brały w niej udział tylko wielkie instytucje finansowe, gdyż indywidualny inwestor nie miał możliwości brać w nich udziału. Wartość waluty zmieniała się z dnia na dzień a tempo wzrostu i spadku rosło do końca lat 70, zaobserwowano również powstanie nowych instrumentów finansowych – deregulacji i liberalizacji handlu. Lata 80 to rozwój technologii, komunikacji – nastała era komputerów.

 

Wszystko to sprawiło, że handel walutą stał się szybszy i wygodniejszy. Liczne banki i instytucje finansowe mogły ze sobą przeprowadzać transakcje jeszcze bardziej efektywniej co zaowocowało kolejnymi wzrostami w obrotach na rynku. Początek lat 90 to powstanie licznych brokerów, które umożliwiły handel indywidualnym inwestorom za pomocą dedykowanych platform handlowych – w pełni ukształtowało to obecny wygląd rynku Forex na świecie.

 

Jaki będzie Forex w przyszłości?

Handel walutą przeszedł długą drogę, od ludzi opisanych w Talmudzie, którzy za opłatą wymieniali walutę do teraźniejszych brokerów i banków oraz wielomiliardowych dziennych obrotów na Forexie. Handlowanie na giełdzie nigdy nie było tak proste – wystarczy założyć konto wybranego brokera aby zacząć obrót walutą a ilość poradników i publikacji w dużym stopniu pomoże wybrać strategię funkcjonowania na rynku. Jak pokazaliśmy, Forex w obecnej postaci jest stosunkowo nowym tworem a co za tym idzie czeka go wiele wywnioskować, rynek walutowy istniejący w obecnej postaci jest dość młodym tworem. Prawdopodobnie czeka go jeszcze wiele przemian, które miejmy nadzieję, będą służyły co pomoże jeszcze bardziej rozwinąć rynek.