OKI (Osobiste Konto Inwestycyjne) 2027: jak działa?

OKI to nowe konto, na którym od 1 stycznia 2027 roku możesz zarobić bez podatku Belki. Zwolnienie obejmuje aktywa inwestycyjne do 100 tys. zł i oszczędnościowe do 25 tys. zł. Konto jest dobrowolne i dostępne dla każdego pełnoletniego. Środki wypłacisz w dowolnym momencie, bez czekania na emeryturę jak przy IKE i IKZE. Od wartości aktywów ponad limit zapłacisz jednak nowy podatek: 0,85% w 2027 roku. Sprawdź, jak OKI działa i dla kogo będzie najlepszym rozwiązaniem. 

OKI – główne informacje

• Start: 1 stycznia 2027. Ustawę podpisał prezydent, a opublikowano ją w Dzienniku Ustaw 18 sierpnia 2026.
• Dla kogo: dla każdej osoby pełnoletniej. Konto jest dobrowolne.
• Ile kont: możesz mieć kilka OKI jednocześnie, ale limity liczą się łącznie.
• Kto prowadzi: banki, domy maklerskie, zakłady ubezpieczeń, fundusze inwestycyjne i dobrowolne fundusze emerytalne.
• Koszty: otwarcie konta, wpłaty i wypłaty są bezpłatne.
• Dostęp do środków: wypłacisz pieniądze w każdej chwili. Nie czekasz na wiek emerytalny i nie tracisz preferencji.
• Limit inwestycyjny: do 100 tys. zł. Obejmuje m.in. akcje polskich spółek, obligacje i listy zastawne w złotych oraz jednostki funduszy.
• Limit oszczędnościowy: do 25 tys. zł. Obejmuje m.in. lokaty bankowe i oszczędnościowe obligacje skarbowe.
• Łączny limit: do 100 tys. zł.
• Podatek Belki: zysk, odsetki i dywidendy z OKI są zwolnione. Dotyczy to także aktywów powyżej limitów.
• Podatek od wartości aktywów: od nadwyżki ponad limit zapłacisz 0,85% w 2027 roku.
• Sposób liczenia: podstawą jest suma średnich dziennych wycen ze wszystkich Twoich OKI, a nie saldo z 31 grudnia.
• Rozliczenie: przez e-Urząd Skarbowy.

Jakie są główne założenia OKI?

OKI ma pomóc Polakom budować kapitał na własnych zasadach, bez karania ich podatkiem od zysku. Ustawa opiera się na kilku założeniach.

Cel: przesunąć oszczędności z depozytów na rynek kapitałowy. Większość Polaków trzyma pieniądze w gotówce i na lokatach. Twórcy ustawy chcą to zmienić. Szacują, że dzięki OKI na GPW trafi dodatkowo ok. 25 mld zł do 2030 roku i 74 mld zł do 2040 roku.

Zachęta podatkowa zamiast blokady środków. IKE i IKZE dają ulgi, ale wymagają czekania do emerytury. OKI działa inaczej. Zysk, odsetki i dywidendy są zwolnione z podatku Belki, a Ty wypłacasz pieniądze, kiedy chcesz.

Zwolnienie z limitem. Preferencja nie jest nieograniczona. Dotyczy aktywów inwestycyjnych do 100 tys. zł i oszczędnościowych do 25 tys. zł. Nadwyżkę opodatkowano wartościowo: 0,85% w 2027 roku.

Podatek od wartości, nie od zysku. To największa zmiana w logice opodatkowania. Fiskus nie liczy już, ile zarobiłeś. Liczy średnią wartość Twoich aktywów w ciągu roku, ze wszystkich OKI łącznie.

Prostota i niskie koszty. Konto jest bezpłatne w podstawowym zakresie: otwarcie, wpłaty i wypłaty nie kosztują nic. Możesz mieć kilka kont w różnych instytucjach.

Szeroka oferta instytucji. OKI będą prowadzić banki, domy maklerskie, zakłady ubezpieczeń, fundusze inwestycyjne i dobrowolne fundusze emerytalne. Dzięki temu wybierzesz konto dopasowane do tego, jak inwestujesz.

OKI w praktyce – jak to przekłada się na zyski?

Przykład pokazuje najlepiej, że OKI opłaca się przy większości portfeli, a podatek od aktywów boli dopiero przy stracie. Poniżej trzy scenariusze dla roku 2027. Zakładamy, że średnia wartość portfela przez cały rok jest stała, a stawka podatku od aktywów wynosi 0,85%.

Scenariusz 1: portfel 80 tys. zł w akcjach i funduszach. Mieścisz się w limicie 100 tys. zł. Zysk 5% to 4 000 zł.

• Bez OKI: podatek Belki 19% = 760 zł.
• Na OKI: 0 zł. Nie płacisz ani podatku Belki, ani podatku od aktywów.

Scenariusz 2: portfel 150 tys. zł w akcjach i funduszach. Przekraczasz limit o 50 tys. zł. Zysk 5% to 7 500 zł.

• Bez OKI: podatek Belki = 1 425 zł.
• Na OKI: 0,85% × 50 000 zł = 425 zł.
• Oszczędzasz 1 000 zł.

Scenariusz 3: ten sam portfel 150 tys. zł, ale rok kończy się stratą. Tu leży haczyk.

• Bez OKI: podatek Belki = 0 zł, bo nie ma zysku.
• Na OKI: nadal 425 zł, bo podatek liczy się od wartości aktywów, a nie od wyniku.

Co z częścią oszczędnościową? Preferencja dla lokat i obligacji oszczędnościowych kończy się na 25 tys. zł, a całkowite zwolnienie nie przekroczy 100 tys. zł. Przykład: masz 60 tys. zł w akcjach i 40 tys. zł na lokatach. Zwolnione jest 60 tys. zł plus 25 tys. zł z lokat. Od pozostałych 15 tys. zł zapłacisz 127,50 zł.

Wniosek: im wyższy zysk, tym bardziej OKI wygrywa z podatkiem Belki 19%. Przy słabym roku podatek od aktywów może kosztować więcej niż Belka. Przy małym portfelu do 100 tys. zł nie płacisz żadnego z tych podatków.

OKI – limity

Na OKI obowiązuje jeden łączny limit zwolnienia: 100 tys. zł. Część oszczędnościowa może stanowić w nim maksymalnie 25 tys. zł. To dwie liczby, ale nie dwa osobne limity. Nie dodajesz ich do 125 tys. zł.

Limit inwestycyjny: 100 tys. zł

To maksymalna wartość aktywów, od których nie zapłacisz podatku od wartości aktywów. Obejmuje aktywa kwalifikowane, czyli m.in.:

• akcje spółek notowanych na GPW,
• obligacje i listy zastawne w złotych,
• jednostki funduszy inwestycyjnych, funduszy emerytalnych i UFK,
• prawa do akcji i prawa poboru.

Fundusz kwalifikuje się do limitu, jeśli jego statut przewiduje, że co najmniej 70% aktywów stanowią aktywa kwalifikowane.

Limit oszczędnościowy: 25 tys. zł

To podlimit wewnątrz 100 tys. zł, a nie dodatkowa pula. Dotyczy aktywów o najniższym poziomie ryzyka:

• środków na lokatach i rachunkach bankowych w złotych,
• skarbowych obligacji oszczędnościowych,
• bonów skarbowych,
• wybranych funduszy o najniższym ryzyku.

Ponad 25 tys. zł w tej części zwolnienie się kończy, nawet jeśli nie wykorzystałeś całych 100 tys. zł.

Najważniejsze zasady

• Limity liczą się łącznie. Obejmują wszystkie Twoje OKI, niezależnie od liczby instytucji.
• Liczy się średnia wartość z roku, a nie saldo z 31 grudnia.
• Kwoty zaokrąglasz w dół do pełnych 100 zł.
• Limit nie blokuje wpłat. Możesz mieć na OKI więcej niż 100 tys. zł. Od nadwyżki zapłacisz jednak podatek od wartości aktywów: 0,85% w 2027 roku.
• Podatek Belki nie obowiązuje nawet powyżej limitu. Zysk, odsetki i dywidendy z całego OKI są zwolnione.
• Aktywa niekwalifikowane są opodatkowane od pierwszej złotówki. Możesz je trzymać na OKI, ale nie korzystają z limitu.

Zagraniczne akcje i fundusze ETF a OKI

Zagraniczne akcje i globalne ETF-y możesz trzymać na OKI, ale nie dają Ci one żadnej korzyści z limitu zwolnienia. Zapłacisz od nich podatek od wartości aktywów od pierwszej złotówki.

Co się kwalifikuje, a co nie?

Aktywa kwalifikowane korzystają ze zwolnienia do 100 tys. zł. To głównie polskie akcje i obligacje w złotych oraz fundusze o odpowiedniej polityce inwestycyjnej.

Aktywa niekwalifikowane nie mają żadnego limitu zwolnienia. Należą do nich:

• akcje zagranicznych spółek (np. z USA),
• zagraniczne obligacje,
• środki w obcych walutach,
• globalne ETF-y i fundusze, które nie spełniają kryterium 70%.

Kto rozlicza podatek na OKI?

Podatek od wartości aktywów rozliczasz Ty, ale dane i obliczenia przygotuje instytucja prowadząca OKI. Bank, dom maklerski czy TFI nie zapłaci podatku za Ciebie. Dostarcza dane, a odpowiedzialność za roczne rozliczenie zostaje po Twojej stronie.

Co robi instytucja prowadząca OKI:

• Liczy średnią wartość aktywów. Robi to na podstawie dziennych wycen, osobno dla trzech grup: aktywów oszczędnościowych, inwestycyjnych kwalifikowanych i niekwalifikowanych.
• Sporządza informację o wartości aktywów i wpłatach. Roczna informacja ma być złożona do końca lutego następnego roku.
• Przekazuje dane fiskusowi. Według ustawy informacje trafiają zarówno do organów skarbowych, jak i do posiadacza konta.

Co robi fiskus:

• Krajowa Administracja Skarbowa zbierze dane od wszystkich Twoich instytucji i przygotuje wstępne zeznanie (według ekspertów: OKI-ZR). Dzięki temu limity 100 tys. zł i 25 tys. zł liczą się łącznie, nawet jeśli masz konta w kilku miejscach.

Co robisz Ty:

• Sprawdzasz wstępne zeznanie w e-Urzędzie Skarbowym.
• Akceptujesz je albo korygujesz. Eksperci spodziewają się, że dla inwestora proces będzie w dużej mierze zautomatyzowany.
• Płacisz podatek, jeśli wyjdzie należny.

Dariusz Skrzypek

Autor tekstów

Na najlepszeplatformyforex.pl dzielę się swoją wiedzą odnośnie brokerów i giełd kryptowalut. Kilka lat temu sam stanąłem przed dylematem: gdzie otworzyć konto, żeby inwestować w akcje i Bitcoina? Zdaję sobie sprawę, czego potrzebują nowe osoby wchodzące na rynki finansowe. Swoje doświadczenia przekładam na artykuły, koncentrując się na kluczowych elementach takich jak rejestracja, płatności, obsługa i bezpieczeństwo.

Zobacz wszystkie posty