Co ma szpieg do płatności kartą, czyli 10 ciekawostek o kartach płatniczych

karta kredytowa
Karty płatnicze to narzędzia, którymi posługujemy się niemal każdego dnia. Transakcje bezgotówkowe są bowiem wygodne, łatwe i bezpieczne. Co jednak wiesz na temat kart płatniczych? Zebraliśmy 10 ciekawostek na ich temat.
 
Trudno dziś znaleźć kogoś, kto nie ma w portfelu co najmniej jednej karty płatniczej. Na pewno przyzwyczaiłeś się już do tego narzędzia. Warto, żebyś poznał nieco lepiej karty płatnicze, dlatego mamy dla Ciebie wyjątkowe ciekawostki na ich temat.

 

1. Pierwsza transakcja bezgotówkowa kartą w Polsce

Zapewne sądzisz, że karty płatnicze pojawiły się w Polsce dopiero po transformacji ustrojowej w 1989 roku. Nic bardziej mylnego. Okazuje się bowiem, że pierwsze transakcje bezgotówkowe za pomocą kart płatniczych w naszym kraju wykonano już pod koniec lat 60. XX wieku. Z takiej możliwości korzystali zagraniczni turyści przyjeżdżający do Polski. Właśnie w tamtym okresie Biuro Podróży Orbis powołało do istnienia Dział ds. Legitymacji Kredytowych. Warto podkreślić także, że w 1967 roku została podpisana umowa z Diner’s Club International i karty tej organizacji zostały dopuszczone do polskiego systemu płatniczego.

2. Pierwsza karta kredytowa pojawiła się w Nowym Jorku

Trudno w to uwierzyć, ale karty kredytowe mają dość krótką historię. Pierwsza pojawiła się w 1950 roku w Nowym Jorku i była akceptowana tylko w 14 restauracjach (2 lata później było ich już 400). Jej wystawcą była firma Diner’s Club. Zainteresowanie takimi kartami było jednak duże. W ciągu roku karta kredytowa zyskała 20 tys. użytkowników. Co ciekawe, na pomysł karty kredytowej wpadł założyciel Diner’s Club Frank X. McNamara, gdy po kolacji w restauracji zorientował się, że zapomniał gotówki i nie miał czym zapłacić.

3. Wielu Polaków ma kilka kart płatniczych

Obecnie w użyciu w naszym kraju jest więcej kart płatniczych, niż liczy populacja Polaków. To oznacza, że część naszych rodaków ma po kilka kart. Oto kilka ciekawych danych z Narodowego Banku Polskiego:

• W 2020 roku Polacy mieli w portfelach ponad 43 mln kart płatniczych.
• Rocznie wykonywanych jest 2 mld transakcji bezgotówkowych kartami płatniczymi na łączną kwotę 220 mld zł.
• 82% kart płatniczych w obiegu to karty debetowe.
• Karty kredytowe to drugi najpopularniejszy rodzaj kart płatniczych w Polsce.
• W 2020 roku Polacy zapłacili niemal 5 mld zł kartami płatniczymi za transakcje w internecie.
• W 2020 roku dostępnych było 993 tys. terminali płatniczych.

4. Wszystkie karty płatnicze mają identyczny kształt

Na świecie są w użyciu miliardy sztuk kart płatniczych. Co ciekawe, wszystkie mają taki sam kształt prostokąta, mają takie same wymiary (85,60 x 53,98 mm), grubość (0,76 mm) i identycznie zaokrąglone rogi (promień łuku to 3,18 mm). Skąd taka zgodność wystawców kart płatniczych? Od 2003 roku obowiązuje ich przestrzeganie międzynarodowej normy ISO/IEC 7810, która wprowadza jednolity format kart.

5. Płatności bezgotówkowe mają bardzo długą tradycję

Jeśli sądzisz, że płatności bezgotówkowe to wynalazek XX wieku, jesteś w błędzie. Taki rodzaj płatności znały już cywilizacje starożytne. Około 3300 roku p.n.e. Sumerowie używali specjalnych glinianych tabliczek, które zastępowały pieniądz i pozwalały płacić bezgotówkowo za różne towary. Dziś transakcje bezgotówkowe są powszechne. W Polsce stanowią ponad 50% wszystkich transakcji kartami płatniczymi.

6. Użycie kart kredytowych jest powszechne

Karty płatnicze to najwygodniejszy sposób regulowania należności za zakupy. Wśród takich kart bardzo dużą popularnością cieszą się również karty kredytowe. Co sekundę na całym świecie dokonywanych jest 10 tys. transakcji takimi kartami.

7. Biometryczne karty płatnicze to przyszłość

Do 2026 roku biometryczne karty płatnicze mają stanowić co najmniej 15% wszystkich kart. Takie plastikowe pieniądze mają wbudowany czytnik linii papilarnych, a potwierdzenie transakcji odbywa się przy pomocy odcisku palca. Takie karty mają w swojej ofercie już niektóre banki (np. BNP Paribas). Z badania przygotowanego dla firmy VISA wynika, że 60% Polaków jest gotowych używać biometrycznych kart.
 

karta nfc

8. Płatności zbliżeniowe zawdzięczają technologie szpiegowi

Obecnie korzystasz z płatności zbliżeniowych każdego dnia, ale jeszcze kilka lat temu konieczne było umieszczanie karty płatniczej w terminalu za każdym razem, gdy miała nastąpić płatność. Czy wiesz, że zawdzięczamy płatności zbliżeniowe sowieckiemu szpiegowi? W 1945 roku Lew Siergiejewicz Termen skonstruował sprzęt podsłuchowy wykorzystujący rozwiązania, na których oparła się wiele lat później komunikacja bliskiego zasięgu NFC. Warto dodać, że:

• w 1997 roku płatności zbliżeniowe udostępniał na swoich stacjach koncern ExxonMobil (system Speedpass);
• w Europie pierwszą testową transakcję zbliżeniową wykonano w 2006 roku, a dokonał tego turecki Garanti Bank;
• w Polsce pierwszą kartę zbliżeniową z NFC udostępnił Bank Zachodni WBK w 2007 roku.

9. Plastikowy pieniądz nie zawsze był plastikowy

Karty płatnicze często bywają nazywane plastikowym pieniądzem. Możesz się zdziwić, ale takie karty nie zawsze były plastikowe. Pierwsze, które wydawała firma BankAmericard w Stanach Zjednoczonych, były wykonywane po prostu z papieru i bardziej przypominały czeki niż współczesne nam karty płatnicze. Potem tego rodzaju narzędzia płatnicze produkowano z blachy tłoczonej. Obecnie wykorzystuje się do kart polichlorek winylu (PVC), a pierwsze tworzywo sztuczne użyło w 1958 roku American Express. Warto dodać, że również kart płatniczych nie ominął trend ekologiczny i w 2008 roku powstała w Stanach Zjednoczonych pierwsza karta biodegradowalna marki Discover Card wydana przez firmę Sears.

10. VISA i MasterCard nie zawsze tak się nazywały

VISA i MasterCard to nazwy, które na pewno dobrze znasz, bo to najwięksi, globalni operatorzy kart płatniczych. Jednak jeszcze kilkadziesiąt lat temu tych marek po prostu nie było. VISA pojawiła się dopiero w 1976 roku, a wcześniej nazywała się BankAmericard. Natomiast w 1979 roku Master Charge zmieniło nazwę na MasterCard.
 
Karty płatnicze, a w tym karty kredytowe, są używane na całym świecie. Gdyby zebrać wszystkie plastikowe pieniądze razem, przykryłyby całą Ziemię 3,5 razy. Bez wątpienia krat płatniczych będzie jeszcze więcej w najbliższych latach, bo płatności bezgotówkowe dobrze się sprawdziły (szczególnie w takich czasach jak pandemia). Może zmienić się technologia używana w kartach, ale sama idea tego rodzaju narzędzi na pewno pozostanie bez zmian.
 
Photo by CardMapr.nl on Unsplash
Photo by Nathan Dumlao on Unsplash